3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu çerçevesinde meslek eğitimi ve belgelendirme yapılmakla birlikte bu Kanun kapsamına alınmayan bazı mesleklerin belgelendirilmesi işlemi TESK tarafından yapılmaktadır.
Bu çerçevede, 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu’nun çıraklık eğitimi uygulama kapsamına alınmamış meslek dallarında esnaf ve sanatkarlar meslek kuruluşlarınca yapılacak eğitim, sınav ve belgelendirme çalışmalarına ilişkin usul ve esasları belirlemek amacıyla 14.01.2008 tarihli Resmi Gazetede yayımlanan “Çıraklık Eğitimi Uygulaması Yapılmayan Meslek Dallarında Mesleki Belgelerin Verilmesine İlişkin Yönetmelik” çıkarılmıştır.
Anılan Yönetmelik, 5362 sayılı Esnaf ve Sanatkarlar Meslek Kuruluşları Kanununa tabi esnaf ve sanatkarlara ait işyerleri ve bu işyerlerinde çalışanlardan; meslekleri 3308 sayılı Kanunun çıraklık eğitimi uygulama kapsamı dışında kalanları kapsamaktadır.
1-Mesleki Eğitim Nedir?
Ülkemizde meslek eğitimi 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu ile düzenlenmiştir. Kanunun amacı, çırak, kalfa ve ustaların eğitimi ile okullarda, yükseköğretim kurumlarında ve işletmelerde yapılacak mesleki eğitime ilişkin esasları düzenlemektir. Mesleki eğitimde, ortak özelliklere sahip birden fazla meslek dalını içeren; bilgi, beceri, tutum, davranış ve istihdam olanağı sağlayan “Meslek Alanı” ve bir meslek alanı içinde yer alan ve belirli konularda uzmanlaşmaya yönelik bilgi, beceri, tutum, davranış gerektiren ve istihdam olanağı sağlayan iş kollarından her biri olan “Meslek Dalı” bulunmaktadır.
Eğitim ve stajlar da 3308 sayılı Kanun uyarınca kapsama alınan İllerde ve mesleklerde yapılmaktadır.
2-Mesleki Eğitim Merkezleri (MESEM)
3308 sayılı Kanuna göre Çıraklık ve Kalfalık eğitimleri, Mesleki Eğitim Merkezleri (MESEM) aracılığıyla yapılmaktadır. Mesleki eğitim merkezleri, ortaokulu tamamladıktan sonra akademik lise eğitimine devam etmek yerine, becerileri doğrultusunda mesleki eğitim almak isteyen öğrencilerin devam ettiği ortaöğretim kurumlarıdır. Diğer meslek liselerinden farklı olarak işyerinde uygulamanın ağırlıkta olduğu bir eğitimdir. Mesleki eğitim merkezinde amaç usta-çırak ilişkisi yoluyla öğrenciye meslek edindirmektir.
Mesleki Eğitim Merkezlerinde, çıraklık ve kalfalık eğitim süresi toplam 4 yıldır. MESEM öğrencilerinin teorik eğitimleri haftada en az 1 en çok 2 gündür. Diğer günler, işyerlerinde usta öğreticileri gözetiminde pratik eğitim alırlar.
Mesleki eğitim merkezi programına çırak öğrenci olarak kayıt olabilmek için en az ortaokul veya imam-hatip ortaokulu mezunu olmak ve bünyesi ve sağlık durumu gireceği mesleğin gerektirdiği işleri yapmaya uygun olmak dışında bir şart aranmamaktadır.
Mesleki eğitim merkezi öğrencilerinden 11 inci sınıfın sonunda yapılan kalfalık sınavlarında başarılı olan ve başarısız dersi bulunmayanlara Kalfalık Belgesi, kalfalardan programlarında öngörülen teorik ve pratik eğitim süresi sonunda yapılan ustalık sınavlarında başarılı olanlara Ustalık Belgesi düzenlenmektedir.
Mesleki ve teknik ortaöğretim kurumlarının dört yıllık programlarının 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu kapsamındaki alanlarından mezun olanlara ilgili Yönetmeliğin 69 uncu maddesinde yer verilen diplomaların düzenlemesi ve teminine ilişkin esaslar çerçevesinde ustalık belgesinin yetki ve sorumluluklarını taşıyan, mesleklerinde bağımsız işyeri açma belgesi verilir.
3-Kalfalık, Ustalık ve Usta Öğreticilik Belgeleri Nasıl Alınır?
3-1-Çıraklık Eğitimi
Çırak öğrenciler haftada bir veya iki gün Mesleki Eğitim Merkezinde teorik eğitim, diğer günler işyerlerinde Pratik Eğitim alırlar. Çıraklık Eğitimi süresi tüm meslek dalları için 4 yıl olup çırak öğrenciler; 11. Sınıfın sonunda Kalfalık sınavlarına girmektedirler. Sınavda başarılı oldukları takdirde Kalfalık Belgesi, 12. Sınıfın sonunda ise Ustalık Belgesi almaya hak kazanmaktadırlar. Eğitim süresince öğrencilerin iş kazası, meslek hastalığı ve bakmakla yükümlü olunmayanların genel sağlık sigorta primleri Devlet tarafından ödenmektedir. Ayrıca, çırak öğrencilere ödenecek asgari ücretin üçte ikisi Devlet tarafından karşılanmaktadır.
3-1-2-Çıraklık Kayıt şartları
-En az ortaokul veya imam-hatip ortaokulunu bitirmek,
-İşe giriş sağlık raporu ile sağlık durumunun girmek istediği meslek alanına uygun olduğunu belgelendirmek,
Yukarıdaki şartları taşıyan öğrencilerden işletme/işyerleri ile sözleşme imzalayanların kayıtları yapılır.
3-2-Denklik ve Kalfalık /Ustalık Sınav Başvuruları
MESEM eğitimleri dışında kalfalık ve ustalık sınavlarına girmek için;
-En az 22 yaşını bitirmiş olmak,
-En az İlköğretim veya ortaokul/imam hatip ortaokulu mezunu olmak (1997 yılından önce ilkokulu bitirenler ilkokul diplomasıyla da başvurabilir),
-İlgili meslek alan/dalında öğrenme kazanımlarına sahip olmak,
-Sınav döneminin başlangıcından en az bir ay öncesine kadar başvurusunu yapmış olmak,
Yukarıda belirtilen şartlara sahip olanlar Kalfalık/Ustalık sınavlarına başvuru yapabilir.
3-3-Kalfalık Belgesi
-Mesleği ile ilgili bir işte çalıştığını SGK’ dan alınacak işyeri unvan listesi prim dökümü veya SGK (Bağ-Kur) hizmet belgesi ile birlikte vergi dairesinden onaylı vergi mükellefiyet belgesi,
-Mesleki ve teknik eğitim veren örgün ve yaygın eğitim okul ve kurumları ile 5580 sayılı özel öğretim kurumları kanununa göre açılmış kurumlardan veya yurt dışından alınan belgeler,
-Fiili askerlik veya mahkûmiyet süresi içinde alınan mesleki eğitime ilişkin belgeler,
-Üçüncü seviye yaygın eğitim kurs bitirme belgesi,
Yukarıda belirtilen öğrenme kazanımlarından birine sahip olanlar ilgili alan/dalın kalfalık sınavına başvuru yapabilir.
3-3-Ustalık Belgesi
–Kalfalık belgesi almış olup Mesleğinde en az beş yıl çalışmış olduğunu başvuru formunda beyan edip SGK’ dan alınacak işyeri unvan listesi prim dökümü veya SGK (bağ-kur) hizmet belgesi ile birlikte vergi dairesinden onaylı vergi mükellefiyet belgesi,
-Mesleki Açık Öğretim Lisesi yüz yüze eğitimini tamamlama belgesi,
-Dördüncü seviye yaygın eğitim kurs bitirme belgesi,
–1986-1987 eğitim öğretim yılından itibaren üç yıl süreli mesleki ve teknik ortaöğretim diploması olanlar,
ilgili alan/dalın Ustalık sınavına başvuru yapabilir. Ustalık belgesine sahip olup aynı alanda farklı bir daldan ustalık belgesi almak isteyenler fark derslerden ustalık sınavına alınır.
Mesleki ve teknik okul ve kurumlarının ara sınıflarından ayrılanlar ile kalfalık belgesini kanunun 16 Maddesihükümlerine göre almış olanlar, alanlarında olmak kaydıyla eğitimlerine devam ederek başardıkları her dönem için altı ay, her sınıf için bir yıl ustalık sınavı başvurusuna esas olan çalışma süresinden düşülür.
Üç yıl süreli mesleki ve teknik ortaöğretim kurumu veya mesleki ve teknik eğitim merkezi mezunlarından, alanlarında bakanlığa bağlı olgunlaşma enstitülerinden iki yıllık kurs belgesi alanlara, aldığı kurs belgesi ile ilgili daldan doğrudan ustalık belgesi verilir.
3-4-Usta Öğreticilik Belgesi
Ustalık veya işyeri açma belgesine sahip olanlar ile en az ön lisansseviyesinde mesleki eğitim almış olanlar, Mesleki Eğitim Merkezlerinde açılan 40 saatlik Usta Öğreticilik kursuna katılabilirler. Kursu başarı ile tamamlayanlara usta öğreticilik belgesi verilir. Usta öğreticilik belgesi; ustalık belgesi, işyeri açma belgesi veya en az ön lisans diploması ile birlikte kullanılır.
4-Esnaf ve Sanatkarlar Odalarının Mesleki Eğitimdeki Rolü
Mesleki Eğitim, 3308 sayılı Kanun kapsamında düzenlenmiş ve bu Kanunda çırak, kalfa ve ustaların diğer kurum ve kuruluşlar yanında esnaf ve sanatkarların yanında yetişmesi yönünde düzenlenmeler yapılmıştır.
Meslek eğitimi, 3308 sayılı Kanun kapsamına alınan meslekler ve kapsam dışı meslekler olarak ikiye ayrılmaktadır. Kapsam içine alınan mesleklerde yetki ve sorumluluk Milli Eğitim Bakanlığında iken kapsam dışı mesleklerde eğitim ve belgelendirme işlemleri Odalar tarafından yapılmaktadır. Ancak MEB tarafından kapsam içine alınan mesleklerde de çırak ve kalfaların yetiştirilmesinde esnaf ve sanatkarlar odalarına görev ve sorumluluk verilmiştir.
3308 sayılı Kanunun “Kapsamda olmayan il ve mesleklerde kalfalık ve ustalık belgesi verilmesi” başlıklı “Geçici Madde 2” de, Kanun kapsamına alınmamış il ve mesleklerin Bakanlıkça kanun kapsamına alınması halinde alınma tarihinden itibaren bu il ve mesleklerde kalfalık ve ustalık belgeleri bu kanunun geçici 1 inci madde hükümlerine göre verileceği, ve “Geçici Madde 10” a göre de bu Kanun kapsamı dışındaki mesleklerde, mesleki belgelerin verilmesi işlemi, o meslek kapsama alınıncaya kadar ilgili meslek kuruluşlarınca mevzuat doğrultusunda yapılacağı belirtilmiştir.
3308 sayılı Kanun kapsamında esnaf ve sanatkarların işyerlerinde pratik eğitimin verilmesi, 5362 sayılı Kanuna dayanılarak çıkarılan “Pratik Eğitimin Verileceği İşyerleri ve Bunların Denetimine İlişkin Yönetmelik” ve“Esnaf ve Sanatkârlar Meslek Kuruluşlarınca Yapılacak Mesleki Eğitim Uygulamalarının Düzenlenmesine Dair Yönetmelik” kapsamında yürütülmektedir.
Pratik Eğitimin Verileceği İşyerleri ve Bunların Denetimine İlişkin Yönetmeliğin amacı, 5362 sayılı Esnaf ve Sanatkarlar Meslek Kuruluşları Kanununun meslekî eğitime ilişkin hükümleri ile 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanununa göre pratik meslek eğitiminin verildiği işyerlerinin, bu eğitimin verilmesine elverişli olup olmadığının belirlenmesine ve bu işyerlerinin denetlenmesine ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.
Bu Yönetmelik, 3308 sayılı Kanun ve buna ilişkin mevzuatın uygulandığı işyerlerinden, 5362 sayılı Kanuna tabi olan ve pratik meslek eğitiminin verildiği işyerlerini kapsamaktadır.
Yönetmeliğe göre, 3308 sayılı Kanuna dayanılarak çıkarılan 07.09.2013 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan Millî Eğitim Bakanlığı Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği’nde öngörülen denetimler, 5362 sayılı Esnaf ve Sanatkârlar Meslek Kuruluşları Kanununa tabi olan ve pratik meslek eğitiminin verildiği işyerlerinde, işyeri denetleme ve danışmanlık grupları tarafından yapılmaktadır.
Odalarca, çalışma bölgelerinde çıraklık eğitimi uygulama kapsamına alınmış meslek dallarında birer işyeri denetleme ve danışmanlık grubu kurulur. Odası bulunmayan meslek dallarında bu grubun görevleri, ilgili esnaf odaları birliği bünyesinde kurulan birlik işyeri denetleme ve danışmanlık gruplarınca yerine getirilir. Gerekirse o meslek dalı için bir işyeri denetleme ve danışmanlık grubu da kurulabilir.
Öte yandan, Oda bünyesinde kurulan işyeri denetleme ve danışmanlık grubunun çalışmalarına rehberlik etmek, karşılaşacakları sorunların çözümüne yardımcı olmak amacıyla, birlik bünyesinde birlik işyeri denetleme ve danışmanlık grubu kurulur.
Oda ve birlik bünyesinde kurulan işyeri denetleme ve danışmanlık gruplarının çalışma esasları arasında birlik ve uyum sağlamak ve bunların karşılaşacakları sorunlara yardımcı olmak amacıyla da Konfederasyon bünyesinde merkez işyeri denetleme ve danışmanlık grubu kurulur.
İşyeri denetleme ve danışmanlık grupları, denetimlerinde karşılaştıkları ve rehberlik suretiyle gideremedikleri noksanlıkları ve kurallara aykırılıkları, disiplin kovuşturmasında bulunmaları amacıyla doğrudan çalışma bölgesi içinde bulundukları birlik disiplin kuruluna ve il mesleki eğitim kuruluna bir raporla bildirirler. Konusu suç teşkil eden fiiller hakkında genel hükümler uygulanır.
5-Esnaf ve Sanatkarlar Meslek Kuruluşlarınca Mesleki Eğitim Uygulamalarının Düzenlenmesi
5362 sayılı Esnaf ve Sanatkârlar Meslek Kuruluşları Kanununun mesleki eğitime ilişkin hükümleri ile 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanununun esnaf ve sanatkâr işyerlerindeki pratik meslek eğitimini düzenleyen hükümlerinin öngördüğü pratik meslek eğitimini asli görev olarak üstlenen her kademedeki esnaf ve sanatkârlar meslek kuruluşlarının bu görevi yerine getirmesine ilişkin usul ve esasları düzenlemek üzere “Esnaf ve Sanatkârlar Meslek Kuruluşlarınca Yapılacak Mesleki Eğitim Uygulamalarının Düzenlenmesine Dair Yönetmelik” yayımlanmıştır. Bu Yönetmelik Kanuna tabi esnaf ve sanatkârlara ait işyerlerini, kişileri ve meslek kuruluşlarını kapsamaktadır.
Söz konusu Yönetmeliğe göre “Mesleki eğitim” Kanuna tabi esnaf ve sanatkârlar ile yanlarında çalışan çırak, kalfa ve ustaların mesleki gelişimlerine yönelik yapılan örgün ve yaygın eğitim faaliyetlerini tanımlamaktadır.
Yine Yönetmeliğe göre, Kanuna tabi esnaf ve sanatkârların işyerlerinde, 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu çerçevesinde verilen pratik meslek eğitimini denetlemek ve danışmanlık yapmak üzere esnaf ve sanatkâr odaları bünyesinde, “İşyeri denetleme ve danışmanlık grubu” oluşturulması öngörülmüştür.
Öte yandan 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanununda belirlenen amaçlar doğrultusunda esnaf ve sanatkârlar ile yanlarında çalışan çırak, kalfa ve ustalar ile işletmelerde mesleki eğitim gören öğrencilerin pratik meslek eğitimini gerçekleştirmek, her kademedeki esnaf ve sanatkârlar meslek kuruluşlarının asli görevi olup esnaf ve sanatkârlar ile yanlarında çalışan çırak, kalfa ve ustalar ile işletmelerde mesleki eğitim gören öğrencilerin meslekî eğitimlerini organize etmek için esnaf ve sanatkârlar meslek kuruluşlarının bünyesinde birer meslekî eğitim danışmanlığı birimi kurulmaktadır.
Müdür, müdür yardımcısı, eğitim uzmanları, eğitim danışmanları ve sekreterya görevlilerinden oluşan Mesleki Eğitim Danışmanlığı birimleri, esnaf ve sanatkârlar ile yanlarında çalışan çırak ve kalfaların meslek eğitimini ilgilendiren her konuda araştırma ve çalışmalar yapar, uygulamayı izler, önerilerini genel sekretere sunar, işyeri denetleme ve danışmanlık grupları ile sıkı bir işbirliği içerisinde çalışır ve bu birimlerin sekreterya görevlerini yerine getirir.
6-3308 sayılı Kanun Kapsamında Olmayan Mesleklerde Çıraklık ve Kalfalık
3308 sayılı Kanun, Yükseköğretim Kurulu ve Mesleki Eğitim Kurulunun belirleyeceği mesleklerde, kamu ve özel sektöre ait kurum, kuruluş ve iş yerleri ile mesleki ve teknik eğitim okul ve kurumlarındaki eğitim ve öğretimi kapsamakta ve buna ilişkin işlemler Milli Eğitim Bakanlığınca yürütülmektedir.
Ancak bu Kanun kapsamına girmeyen ve Milli Eğitim Kurulunun kapsama almadığı Mesleklerde yapılan eğitimlerin ve buna ilişkin sınav ve belgelendirme faaliyetlerinin hangi kurum tarafından yürütüldüğü sorusu akla gelebilecektir.
14.01.2008 tarihli Resmi Gazetede yayımlanan “Çıraklık Eğitimi Uygulaması Yapılmayan Meslek Dallarında Mesleki Belgelerin Verilmesine İlişkin Yönetmelik” çerçevesinde, 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanununun çıraklık eğitimi uygulama kapsamında bulunmayan meslek dallarında eğitim, sınav ve belgelendirme (TESK Kalfalık Belgesi-TESK Ustalık Belgesi-TESK Esnaflık Belgesi) yapma yetkisine TESK’e bağlı esnaf ve sanatkarlar odaları sahip bulunmaktadır.
Bu Yönetmelik, 5362 sayılı Esnaf ve Sanatkarlar Meslek Kuruluşları Kanununa tabi esnaf ve sanatkarlara ait işyerleri ve bu işyerlerinde çalışanlardan; meslekleri 3308 sayılı Kanunun çıraklık eğitimi uygulama kapsamı dışında kalanları kapsamakta ve 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanununun çıraklık eğitimi uygulama kapsamına alınmamış meslek dallarında esnaf ve sanatkarlar meslek kuruluşlarınca yapılacak eğitim, sınav ve belgelendirme çalışmalarına ilişkin usul ve esasları belirlemektir.
Yönetmeliğe göre Odalar tarafından, anılan Yönetmeliğin 5 inci maddesine göre belirlenen mesleklerde;
a) TESK kalfalık belgesi,
b) TESK ustalık belgesi,
c) Esnaflık belgesi,
vermektedir.
6-1-TESK Kalfalık Belgesi
Anılan Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihte 5362 sayılı Kanun kapsamında bir işyerinin sahibi olan ya da bu işyerinde çalışanlardan;
a) En az ilköğretim mezunu olan,
b) On altı yaşını doldurmuş olan,
c) Mesleğinde en az iki yıl çalışmış olduğunu belgelendiren,
kişilere odaca düzenlenecek kalfalık sınavında başarılı olmaları halinde verilen belgedir.
6-2-TESK Ustalık Belgesi
Söz konusu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihte 3308 sayılı Kanun gereğince mesleğinde ustalık belgesi almak isteyenlerde aranan asgari yaş ve öğrenim şartını taşıyanlardan;
a) 5362 sayılı Kanuna tabi bir işyeri sahibi olan ve/veya bu işyerinde fiilen usta olarak çalışanlardan, Konfederasyonca belirlenecek süreler içinde başvuruda bulunanlara doğrudan,
b) TESK kalfalık belgesi veya Bakanlıkça kabul edilmiş başka bir meslek kuruluşunca verilmiş kalfalık belgesi sahibi olup, mesleği ile ilgili işlerde en az beş yıl süreyle çalışmış olduğunu belgelendirenlerden odaca düzenlenecek ustalık sınavında başarılı olanlara sınav sonucunda,
c) Mesleki ve teknik orta öğretim kurumlarından veya bu kurumların dengi yurtdışı kurumlardan mezun olanlardan odaca düzenlenecek ustalık sınavında başarılı olmaları halinde,
verilen belgedir.
6-3-TESK Esnaflık Belgesi
Esnaflık ve sanatkarlık mesleklerini ayırma komisyonunca belirlenen ustalık becerisi gerektirmeyen mesleklerde; 3308 sayılı Kanun gereğince mesleğinde ustalık belgesi almak isteyenlerde aranan asgari yaş ve öğrenim şartını taşıyanlardan;
a) Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihte 5362 sayılı Kanuna tabi bir işyeri sahibi olan ve/veya bu işyerinde çalışanlardan, Konfederasyonca belirlenecek süreler içinde başvuruda bulunanlara doğrudan,
b) Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten sonra mesleğe girenlerden, mesleği ile ilgili işlerde en az iki yıl süreyle çalışmış olduğunu belgelendiren ve odalarca düzenlenecek sınavlarda başarılı olanlara sınav sonucunda,
verilen belgedir.
Mesleki belgelerin sınavları yılda iki defadan az olmamak üzere ilgili oda tarafından yapılır. Belgelere ilişkin sınavlar, odanın başvurusu üzerine birlik tarafından planlanarak duyurulur.
Sınavlar yazılı ve uygulamalı olarak yapılır. Sınav sonucunda başarılı olanların belgeleri oda tarafından verilir.
6-4-Sınav Harcı
“Esnaf ve Sanatkâr Odaları tarafından Yapılacak Kurs ve Sınavların Esas ve Usullerine İlişkin Yönerge”nin 25’inci maddesinde; mesleki belge almak için sınava girmek amacıyla esnaf ve sanatkâr odalarına başvuranlardan sınav harcı alınacağı ve bu harcın her yıl Konfederasyon tarafından belirlenerek teşkilatlara duyurulacağı, hükmü yer almaktadır. TESK Yönetim Kurulu’nun 23 Ocak 2026 tarih ve 52 sayılı toplantısında alınan karar ile 2025 yılında 290,00 TL olan sınav harcı ücreti, 2026 yılı yeniden değerleme oranı (%25,49) ve enflasyon rakamları da göz önünde bulundurularak 365,00 TL olarak belirlenmiştir.
6-5-Belge Ücretleri
5362 sayılı Esnaf ve Sanatkarlar Meslek Kuruluşları Kanun’unun 60. maddesi gereğince, TESK, alt teşkilatları ve üye esnaf ve sanatkarların kullandığı her türlü evrakı matbuanın, basımı, dağıtımı ve basılı evrakın fiyatlarını belirleme yetkisi TESK’e aittir.
TESK’in basılı evrak envanterinde yer alan tüm evrakın birim satış fiyatları, 01 Ocak 2026 tarihinden itibaren uygulanmak üzere yeniden değerlendirme oranı olan %25,49 oranında artırılması kabul edilmiştir. Birlikler ile Federasyonlar; Konfederasyondan alacakları evrak-ı matbuanın satış fiyatlarını yönetim kurulu kararı ile en fazla %50 oranında artıracak şekilde belirleyerek bağlı odalarına verecektir.
Odalar da; Birlik ve Federasyonlardan alacakları evrak-ı matbuanın satış fiyatlarını yine yönetim kurulu kararı ile en fazla %50 oranında artıracak şekilde belirleyecek ve bu fiyattan üyelerine verecektir. İlgili Belgelerin 2026 yılı fiyatları aşağıdaki tabloda gösterilmiştir.
| Belge Türü | Fiyatı(TL) |
| TESK kalfalık belgesi (sınavlı-sınavsız) | 28 |
| TESK Ustalık belgesi(sınavlı-sınavsız) | 28 |
| TESK Esnaflık belgesi(sınavlı-sınavsız) | 28 |
| Sınav harcı | 365 |
7-3308 sayılı Kanun kapsamında bulunmayan bir meslek dalının kapsama alınması
Öte yandan, 3308 sayılı Kanun kapsamında bulunmayan bir meslek dalının kapsama alınma kararının Resmi Gazete’de ilan edildiği tarihten itibaren bu meslekte bütün işlemler 3308 sayılı Kanun hükümlerine göre yürütülür.
Söz konusu Yönetmeliğin 17’nci maddesi, 3308 sayılı Kanunun çıraklık eğitimi uygulama kapsamı dışında kalan esnaf-sanatkârlık meslek dalları ile bunlardan hangilerinde TESK Kalfalık Belgesi, TESK Ustalık Belgesi ve TESK Esnaflık Belgesi verileceğini belirlemek üzere Konfederasyon bünyesinde Esnaf ve Sanatkârlık Mesleklerini Ayırma Komisyonu kurulacağını hükme bağlamıştır. Söz konusu Komisyon TESK Genel Başkanı ya da görevlendireceği TESK Yönetim Kurulu üyesinin başkanlığında Ticaret Bakanlığını temsilen bir üye, Milli Eğitim Bakanlığını temsilen bir üye ile Konfederasyonu temsilen iki üye olmak üzere 5 üyeden oluşmaktadır.
Komisyon, bu Yönetmeliğin uygulaması içine alınacak kapsam dışı meslek dallarını belirlemekte, karar altına almakta ve bu karar ve karar sonrasında yapılacak çalışmalar Konfederasyonca alt teşkilat birimlerine duyurulmaktadır.
TESK tarafından yapılan bir çalışma kapsamında, hangi mesleklerde TESK Esnaflık Belgesi, hangilerinde TESK Kalfalık ve TESK Ustalık Belgesi verileceğinin belirlemek üzere, söz konusu Yönetmeliğin 17’nci maddesi kapsamında oluşturulan Esnaf ve Sanatkârlık Mesleklerini Ayırma Komisyonu tarafından, (TESK Genel Başkanının başkanlığında MEB MTEGM ve Ticaret Bakanlığı Esnaf Sanatkârlar ve Kooperatifçilik Genel Müdürlüğü temsilcilerinin katılımıyla) 8 Ağustos 2024 tarihinde Konfederasyonda toplanılmış ve bu çerçevede “Sanatkârlık Meslekleri Listesi” ve “Esnaflık Meslekleri Listesi” onaylanarak yürürlüğe konulmuştur.
Bu bağlamda, Çıraklık Eğitimi Uygulaması Yapılmayan Meslek Dallarında Mesleki Belgelerin Verilmesine İlişkin Yönetmelik çerçevesinde odalar tarafından gerçekleştirilecek eğitim-sınav-belgelendirme çalışmalarında anılan Komisyonca belirlenen listelerin esas alınması gerektiği belirtilmiştir.
